İKONİK POP ART MOBİLYALARININ GÜNÜMÜZ SÜRDÜRÜLEBİLİRLİK KRİTERLERİYLE YENİDEN DEĞERLENDİRİLMESİ
DOI:
https://doi.org/10.5281/zenodo.18133012%20%20%20%20Anahtar Kelimeler:
Pop Art, Mobilya Tasarımı, Sürdürülebilirlik, Malzeme, İç MekânÖzet
Bu çalışma, Pop Art akımının mobilya tasarımına yansımalarını sürdürülebilirlik ilkeleri bağlamında incelemeyi amaçlamaktadır. Çalışmanın kapsamını, 1960’lar ve 1970’lerde ortaya çıkan Pop Art akımının estetik anlayışıyla oluşturulan ikonik oturma elemanları oluşturmaktadır. Bu kapsamda Pop Art akımının; malzeme, form ve üretim teknikleri bakımından mobilya tasarımına nasıl yön verdiği ve bu tasarımların günümüz sürdürülebilirlik kriterleri çerçevesinde nasıl yeniden değerlendirilebileceğinin ortaya koyması hedeflenmiştir. Çalışma, Pop Art’ın estetik bir akım olmanın ötesinde güncel tasarım yaklaşımları için bir kaynak olabileceği varsayımına dayanmaktadır. Araştırma yöntemi olarak nitel bir yaklaşım benimsenmiş; doküman analizi ve karşılaştırmalı analiz yöntemleri kullanılmıştır. Bu bağlamda öncelikle literatür taraması yapılarak mobilya tasarımında sürdürülebilir yaklaşımlar ve Pop Art akımının tarihsel ve kültürel arka planı incelenmiştir. Ardından Pop Art döneminin ikonik mobilyalarından Panton Chair, Blow Chair, Spotty Chair, Libro, Molar Sofa ve Bocca Sofa örnekleri seçilmiş; bu örnekler biçim, malzeme, üretim tekniği, ergonomi ve sürdürülebilirlik potansiyeli açısından karşılaştırmalı olarak analiz edilmiştir. Bu yöntem, Pop Art estetiği ile günümüz sürdürülebilir tasarım ilkeleri arasındaki etkileşimi sistematik biçimde ortaya koymayı sağlamıştır. Bulgular, Pop Art mobilyalarının parlak renkler, organik ve kitsch formlar ile petrokimya kökenli malzemeler kullanarak dönemin tüketim kültürünü yansıttığını ancak modülerlik, tamir edilebilirlik ve geri dönüştürülmüş/biyobazlı malzemelerle üretim gibi stratejilerle günümüz döngüsel tasarım ilkelerine uyarlanabileceğini göstermektedir. Bu ikonların heykelsi form ve deneyim odaklı tasarımları, kullanıcıyla daha uzun süreli bir bağ kurarak ürün ömrünü uzatma potansiyeline sahiptir. Sonuç olarak çalışma, Pop Art’ın mobilya tasarımındaki estetik ve kavramsal mirasının, sürdürülebilirlik perspektifiyle yeniden yorumlanabileceğini ve bu yaklaşımın tasarımcılara tarihsel ve yenilikçi bir perspektif sunduğunu vurgulamaktadır. Bu sayede geçmişin radikal tasarım ikonları, geleceğin çevre dostu üretim ve kullanım stratejileriyle birleşerek sürdürülebilirlik alanında yaratıcı bir platform işlevi görebilecektir.
Referanslar
Açıcı, F. K. (2023). Interpretation of prior design in furniture design. Journal of Architectural Sciences and Applications, 8(1), 259-272.
Akgün, S., Sönmez, E. ve Beşir, Ş. E. (2020). Söylemler üzerinden pop art dönemi mobilyalarının incelenmesi. Fine Arts, 15(1), 17-31.
Bekar, İ. ve Kutlu, İ. (2022). Covid-19 sonrası ofis mobilyalarındaki değişimin sürdürülebilirlik bağlamı. Çukurova Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 31(2), 423-436.
Benlioğlu, N. ve Yörük, Y. (2025). Pop art’ın günümüz duvar kağıdı desenlerine etkisi. Medeniyet Sanat Dergisi, 11(1), 105-121.
Bulhaz, Ü. Ç. (2020). Sürdürülebilirlik kavramının iç mimarlık açısından değerlendirmesi. Online Journal of Art & Design, 8(3), 272-285.
Canbolat, T. (2019). Sürdürülebilir mobilya tasarımına model olarak düz-paketlenebilen sökülebilir strüktür yaklaşımı. Çukurova Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 28(3), 37-49.
Canoğlu, S. (2012). Türkiye'de modern mobilya tasarımının gelişimi: öncü mobilya tasarımcılar üzerine bir analiz (Yayımlanmamış yüksek lisans tezi) Anadolu Üniversitesi, Eskişehir.
Çiftci, S. K. ve Demirarslan, D. (2021). 20. yüzyılda mobilya tasarımı akımlarına genel bir bakış. Elektronik Sosyal Bilimler Dergisi, 20(79), 1607-1627.
Ekmekçioğlu, D. (2024). Endüstriyel tasarımda sürdürülebilirlik girdisinin mobilya endüstrisi üzerinden değerlendirilmesi. Sanat ve Tasarım Dergisi, 14(2), 686-706.
Fiell, C. ve Fiell, P. (2024). 1000 Chairs. Taschen.
Güneş, S. ve Demirarslan, D. (2020). Sürdürülebilirlik ve mobilya tasarımında çevreci yaklaşımlar. Uluslararası İnsan ve Sanat Araştırmaları Dergisi, 5(6), 81-99.
Kalay, T. (2023). Reflections of yin-yang philosophy on space design and analysis through examples. Journal of Interior Design and Academy, 3(2), 249–268. https://doi.org/10.53463/inda.20230231
Koç, S., Ertaş, Ş., & Konakoğlu, Z. N. (2017). Modernizmle birlikte Bauhaus akımı ve trend olan mobilyalar. İleri Teknoloji Bilimleri Dergisi, 6(3), 957-969.
Özel, Y. ve Ürük, Z. F. (2021). Mobilya-biçim-tercih. Avrupa Bilim ve Teknoloji Dergisi, (23), 589-600.
Kalebek, N. A., Öztürk, T. ve Görüş, Y. (2022). Pop art akımı ve moda tasarımcıları. Atlas Sosyal Bilimler Dergisi, 1(12), 19-28.
Özkader, G. ve Söğüt, M. A. (2025). Mobilya tasarımında temel tasarım ilkelerinin kullanılması. Mimarlık ve Yaşam, 10(1), 35-56.
Soo, X. Y. D., Muiruri, J. K., Wu, W. Y., Yeo, J. C. C., Wang, S., Tomczak, N., ... ve Zhu, Q. (2024). Bio‐Polyethylene and polyethylene biocomposites: an alternative toward a sustainable future. Macromolecular Rapid Communications, 45(14), 2400064.
Söğüt, M. A., & Eren, C. (2023). Oturma elemanın tasarımında malzeme ve biçim; estetiğin sanatı. Online Journal of Art & Design, 11(5), 638-649.
Söğüt, M. A. ve Kandemir, A. (2023). Biyomimikri yaklaşımının mobilya tasarımında sürdürülebilirlikle ilişkisinin irdelenmesi. Uluslararası İnsan ve Sanat Araştırmaları Dergisi, 8(4), 332-349.
Şahin, S. (2018). Mobilya tasarımında ekolojik malzeme açısından kağıt kullanımı. Mimarlık ve Yaşam, 3(1), 53-61.
Whiteley, N. (1987). 'Semi-works of art': consumerism, youth culture and chair design in the 1960s. Furniture History, 23, 108-126.
İndir
Yayınlanmış
Nasıl Atıf Yapılır
Sayı
Bölüm
Lisans
Telif Hakkı (c) 2026 NEW ERA INTERNATIONAL JOURNAL OF INTERDISCIPLINARY SOCIAL RESEARCHES

Bu çalışma Creative Commons Attribution-NonCommercial 4.0 International License ile lisanslanmıştır.